Śrīmadbhagavadgītā | tr̥tīyōdhyāyaḥ | karmayōgaḥ

Śrīkr̥ṣṇa parabrahmaṇē namaḥ 🙏 

śrīmadbhagavadgītā | tr̥tīyōdhyāyaḥ | karmayōgaḥ

(Arjuna uvāca)

ṅyāyasī cēt karmaṇastē    matā bud'dhirjanārdhana.

tat kiṁ karmaṇi ghōrē māṁ    niyōjayasi kēśava॥ 3.1

Vyāmiśrēṇēva vākyēna    bud'dhiṁ mōhaya sīva mē.

tadēkaṁ vada niścitya    yēna śrēyōఽha māpnuyām॥ 3.2

(Śrībhagavānuvāca)

lōkīఽsmin dvividhā niṣṭhā    purā prōktā mayāఽnagha.

ṅñāṇayōgēna sāṅkhyānāṁ    karmayōgēna yōginām॥ 3.3

Na karmaṇāṁ anārambhāt    naiṣkarmyaṁ puruṣōఽśnutē.

na ca sann'yāsanādēva    sid'dhiṁ samadhigacchati॥ 3.4

Na hi kaścit kṣaṇamapi    jātu tiṣṭhatya karmakr̥t.

kāryatē hyavaśaḥ karma    sarvaḥ prakr̥tijai rguṇaiḥ॥ 3.5

Karmēndriyāṇi sanyamya    ya āstē manasā smaran.

indriyārthān vimūḍhātmā    mithyācāraḥ saḥ ucyatē॥ 3.6

Yastvindriyāṇi manasā    niyamyārabhatēఽrjuna.

karmēndriyaiḥ karmayōgaṁ    asaktaḥ saḥ viśiṣyatē॥ 3.7

Niyataṁ kuru karma tvaṁ    karma jyāyō hyakarmaṇaḥ.

śarīra yātrāpi ca tē    na prasid'dhyēt akarmaṇaḥ॥ 3.8

Yaṅṇārthāt karmaṇōఽn'yatra    lōkōఽyaṁ karmabandhanaḥ.

tadarthaṁ karma kauntēya    muktasaṅgaḥ samācara॥ 3.9

Saha yaṅñāḥ prajāḥ sr̥ṣṭvā    purōvāca prajāpatiḥ.

anēna prasaviṣyadhvaṁ    ēṣavōstviṣṭa kāmadhuk॥ 3.10

Dēvān bhāvayatānēna    tē dēvā bhāvayantu vaḥ.

parasparaṁ bhāvayantaḥ    śrēyaḥ paramavāpsyatha॥ 3.11

Iṣṭān bhōgān hi vō dēvāḥ    dāsyantē yaṅṅa bhāvitāḥ.

tairdattāna pradāyaibhyaḥ    yō bhuṅktē stēna ēva saḥ॥ 3.12

Yaṅña śiṣṭāśinaḥ santaḥ    mucyantē sarvakilbiṣaiḥ.

bhun̄jatē tē tvaghaṁ pāpāḥ    yē pacantyātmakāraṇāt॥ 3.13

Annāt bhavanti bhūtāni    parjan'yāt annasambhavaḥ.

yaṅñāt bhavati parjan'yaḥ    yaṅñaḥ karma samudbhavaḥ॥ 3.14

Karma brahmōdbhavaṁ vid'dhi    brahmākṣara samudbhavam.

tasmāt sarvagataṁ brahma    nityaṁ yaṅñē pratiṣṭhitam॥ 3.15

Ēvaṁ pravartitaṁ cakraṁ    nānuvartayatīha yaḥ.

aghāyu rindriyā rāmaḥ    mōghaṁ pārtha sa jīvati॥ 3.16

Yastvātmaratirēva syāt    ātma tr̥ptaśca mānavaḥ.

ātman'yēva ca santuṣṭaḥ    tasya kāryaṁ na vidyatē॥ 3.17

Naiva tasya kr̥tēnārthaḥ    nākr̥tēnēha kaścana.

na cāsya sarvabhūtēṣu    kaścit arthavyapāśrayaḥ॥ 3.18

Tasmāt asaktaḥ satataṁ    kāryaṁ karma samācara.

asaktō hyācaran karma    paramāpnōti pūruṣaḥ॥ 3.19

Karmaṇaiva hi sansid'dhim    āsthitā janakādayaḥ.

lōka saṅgrahamēvāpi    sampaśyan kartumar'hasi॥ 3.20

Yadyadācarati śrēṣṭhaḥ    tattadēvētarō janaḥ.

sa yatpramāṇaṁ kurutē    lōkastadanuvartatē॥ 3.21

Na mē pārthāఽsti kartavyaṁ    triṣu lōkēṣu kin̄cana.

nānavāptamavāptavyaṁ    varta ēva ca karmaṇi॥ 3.22

Yadi hyahaṁ na vartēyaṁ jātu karmaṇyatandritaḥ.

mama vartmānuvartantē    manuṣyāḥ pārtha sarvaśaḥ॥ 3.23

Utsīdēyurimē lōkāḥ    na kuryāṁ karma cēdahaṁ.

saṅkarasya ca kartā syām    upahan'yāmimāḥ prajāḥ॥ 3.24

Saktāḥ karmaṇyavidvānsaḥ    yathā kurvanti bhārata.

kuryāt vidvānstathāsaktaḥ    cikīrṣurlōkasaṅgraham॥ 3.25

Na bud'dhibhēdaṁ janayēt    aṅñānāṁ karma saṅginām.

jōṣayēt sarvakarmāṇi    vidvān yuktaḥ samācaran॥ 3.26

Prakr̥tēḥ kriyamāṇāni    guṇaiḥ karmāṇi sarvaśaḥ.

ahaṅkāravimūḍhātmā    kartāఽhamiti man'yatē॥ 3.27

Tatvavittu mahābāhō    guṇakarmavibhāgayōḥ.

guṇā guṇēṣu vartantē    iti matvā na sajjatē॥ 3.28

Prakr̥tērguṇasam'mūḍhāḥ    sajjantē guṇakarmasu.

tānakr̥tsnavidō mandān    kr̥tsnavinna vicālayēt॥ 3.29

Mayi sarvāṇi karmāṇi    sann'yasyādhyātmacētasā.

nirāśīrnirmamō bhūtvā    yudhyasva vigatajvaraḥ॥ 3.30

Yē mē matamidaṁ nityam    anutiṣṭhanti mānavāḥ.

śrad'dhāvantōఽnasūyantaḥ    mucyantē tēఽpi karmabhiḥ॥ 3.31

Yētvētat abhyasūyantaḥ    nānutiṣṭhanti mē matam.

sarvaṅñānavimūḍhānstān    vid'dhi naṣṭānacētasaḥ॥ 3.32

Sadr̥śaṁ cēṣṭatē svasyāḥ    prakr̥tēḥ ṅñānavānapi.

prakr̥tiṁ yānti bhūtāni    nigrahaḥ kiṁ kariṣyati॥ 3.33

Indriyasyēndriyasyārthē    rāgadvēṣau vyavasthitau.

tayōrna vaśamāgacchēt    tau hyasya paripandhinau॥ 3.34

Śrēyān svadharmō viguṇaḥ    paradharmāt svanuṣṭhitāt.

svadharmē nidhanaṁ śrēyaḥ    paradharmō bhayāvahaḥ॥ 3.35

(Arjuna uvāca)

atha kēna prayuktōఽyaṁ    pāpaṁ carati pūruṣaḥ.

anicchannapi vārṣṇēya    balādiva niyōjitaḥ॥ 3.36

(Śrībhagavānuvāca)

kāma ēṣaḥ krōdha ēṣaḥ    rajōguṇasamudbhavaḥ.

mahāśanō mahāpāpmā    vid'dhyēnamiha vairiṇam॥ 3.37

Dhūmēnāvriyatē vahniḥ    yathāఽdarśō malēna ca.

yathōlbēnāvr̥tō garbhaḥ    tathā tēnēdamāvr̥tam॥ 3.38

Āvr̥taṁ ṅñānamētēna    ṅñāninō nityavairiṇā.

kāmarūpēṇa kauntēya    duṣpūrēṇānalēna ca॥ 3.39

Indriyāṇi manōbud'dhiḥ    asyādhiṣṭhānamucyatē.

ētairvimōhayatyēṣaḥ    ṅñānamāvr̥tya dēhinam॥ 3.40

Tasmāt tvamindriyāṇyādau    niyamya bharatarṣabha.

pāpmānaṁ prajahi hyēnaṁ    ṅñānaviṅñānanāśanam॥ 3.41

Indriyāṇi parāṇyāhuḥ    indriyēbhyaḥ paraṁ manaḥ.

manasastu parā bud'dhiḥ    yō bud'dhēḥ paratastu saḥ॥ 3.42

Ēvaṁ bud'dhēḥ paraṁ bud'dhvā    sanstabhyātmānamātmanā.

jahi śatruṁ mahābāhō    kāmarūpaṁ durāsadam॥ 3.43

Iti śrīmadbhagavadgītāsu upaniṣatsu brahmavidyāyāṁ yōgaśāstrē śrīkr̥ṣṇārjuna sanvādē karmayōgōnāma tr̥tīyōdhyāyaḥ

————-*********————-