శ్రీ ఆండాళ్ తిరుప్పావై
పాశురం ౨౩
మారిమలై ముళు’ఞ్జిల్ · మన్ని క్కిడన్దుఱంగమ్ ||
శీరియ శింగమ్ · అఱివిత్తు త్తీవిళి’త్తు ||
వేరి మయిర్ పొంగ · వెప్పాడమ్ పేర్న్దుదఱి ||
మూరి నిమిర్న్దు · ముళం’గి ప్పుఱప్పట్టు ||
పోతరుమా పోలే · నీ పూవైప్పూవణ్ణా ||
ఉన్ కోయిల్ నిన్ణు · ఇంగనే పోన్దరుళి ||
కోప్పుడైయ శీరియ · శింగాశనత్తిరున్దు ||
యాం వన్ద కారియమారాయ్ · న్దరుళేలోర్ ఎంపావాయ్ || ౨౩ ||
సంకేతార్థ వివరణ
· = పద విరామం (సూక్ష్మ విరామం) ; | || = పూర్తి పాద విరామం
పదం - పదార్థం
మారి : మేఘము, మలై : పర్వతము, ముళు’ఞ్జిల్ : గుహలో, మన్ని : స్థిరంగా, క్కిడన్దుఱంగమ్ : పడుకొని నిద్రిస్తున్నది, శీరియ : ఘనమైన, శింగమ్ : సింహము, అఱివిత్తు : తెలియజేసి, త్తీవిళి’త్తు : తీవ్రంగా మేల్కొని, వేరి : క్రూరమైన, మయిర్ : రోమము, పొంగ : పొంగగా, వెప్పాడమ్ : ఉష్ణతతో, పేర్న్దుదఱి : శరీరాన్ని కదిలిస్తూ, మూరి : పూర్తిగా, నిమిర్న్దు : నిటారుగా లేచి, ముళం’గి : గర్జించి, ప్పుఱప్పట్టు : బయటకు వచ్చి, పోతరుమా : పోవునట్లుగా, పోలే : వలె, నీ : నీవు, పూవైప్పూవణ్ణా : పుష్పంలాంటి వర్ణముగలవాడా, ఉన్ : నీ, కోయిల్ : ఆలయం, నిన్ణు : నిన్ను, ఇంగనే : ఇక్కడే, పోన్దరుళి : వచ్చి అనుగ్రహించి, కోప్పుడైయ : మహిమగల, శీరియ : ఘనమైన, శింగాశనత్తిరున్దు : సింహాసనంపై కూర్చొని, యాం : మేము, వన్ద : వచ్చిన, కారియమారాయ్ : కార్యమేమిటో, న్దరుళే : తెలియజేయి, ఏలోర్ : ఓ సఖులారా, ఎంపావాయ్ : ఓ పావై (తమిళ మూల పదం).
సరళ భావానువాదం
పర్వత గుహలో లోతుగా నిద్రించిన సింహం ఒక్కసారిగా మేల్కొని, తన గంభీర స్వరంతో గర్జించి, దేహాన్ని కదిలిస్తూ బయటికి దూకినట్టే, పువ్వుల వర్ణమున్నవాడా, నీవూ మేల్కొను. నీ మందిరంలో నుంచే ఇక్కడికి వచ్చి, కోపంతో కూడిన మహిమ కలిగిన సింహాసనంపై ఆసీనుడవై నిలుచు. మేము ఇక్కడికి వచ్చిన కారణాన్ని నీవే విచారించి, మా కోరికను అనుగ్రహించు – ఏలోర్ ఎంపావాయ్.
సరళార్థం (భావసంపూర్ణంగా)
ఈ పాశురంలో గోపికలు పరమాత్మను నిద్రావస్థ నుంచి మేల్కొలిపే దృశ్యాన్ని మన ముందుంచుతారు. గుహలో నిద్రిస్తున్న సింహం ఒక్కసారిగా మేల్కొని తన శక్తినంతటిని ప్రదర్శిస్తూ బయటకు వచ్చే విధానాన్ని ఉపమానంగా తీసుకొని, పరమాత్మ తన సంపూర్ణ శక్తి, తేజస్సుతో ప్రత్యక్షమవాలని వారు కోరుకుంటారు. ఆ మేల్కొలుపు కేవలం కదలిక కాదు; ఆయనలో సహజంగా ఉన్న శక్తి, శుభ్రత, గంభీరత అన్నీ ఒకేసారి వెలుగులోకి రావడమే.
ఆయన తన ఆలయంలోనే, తగిన గౌరవంతో సింహాసనంపై కూర్చొని, తమ వద్దకు స్వయంగా రావాలని గోపికలు కోరుకుంటారు. వారు ఎందుకు వచ్చారో, ఏ ఆకాంక్షతో వచ్చారో ఆయన స్వయంగా తెలుసుకొని అనుగ్రహించాలనే భావం ఇక్కడ వ్యక్తమవుతుంది. మొత్తం పాశురం అంతటా, గోపికల ఆశ ఆయన సన్నిధి, ఆయన స్పందన, ఆయన కరుణ చుట్టూనే తిరుగుతుంది; తమ ప్రయత్నాలకన్నా ఆయన చిత్తమే ముఖ్యమనే భావం సహజంగా ప్రవహిస్తుంది.
ముఖ్యమైన తెలుగు భాషా గమనికలు
మారిమలై ముళు’ఞ్జిల్ మన్ని క్కిడన్దుఱంగమ్ : స్థలవాచక లోకేటివ్ నిర్మాణంతో కూడిన దీర్ఘ కృదంత ప్రయోగం, నిద్రావస్థను ఘనంగా చూపుతుంది; శీరియ శింగమ్ : విశేషణ–నామ సమాసం, బలప్రతీకాన్ని సూచిస్తుంది; అఱివిత్తు త్తీవిళి’త్తు : వరుస కృదంత క్రియలు, మేల్కొలుపు క్రమాన్ని సూచిస్తాయి; వేరి మయిర్ పొంగ : కారణ–ఫల కృదంత నిర్మాణం, శారీరక ప్రతిస్పందనను చూపుతుంది; మూరి నిమిర్న్దు ముళం’గి ప్పుఱప్పట్టు : చర్యల వరుసను సూచించే సమ్మిళిత క్రియ నిర్మాణం; పోతరుమా పోలే : ఉపమానార్థక ప్రశ్నాత్మక ప్రయోగం; పూవైప్పూవణ్ణా : ఉపమానాత్మక సంభోదన నామం; ఇంగనే పోన్దరుళి : ఆజ్ఞార్థక + అనుగ్రహార్థక క్రియ సమ్మేళనం; శింగాశనత్తిరున్దు : లోకేటివ్ నిర్మాణం, అధికార స్థితిని సూచిస్తుంది; కారియమారాయ్ : ప్రశ్నార్థక కృదంత రూపం, అభ్యర్థనను భాషాపరంగా చూపుతుంది; ఏలోర్ ఎంపావాయ్ : పాశురాన్ని వ్యక్తిగత ప్రార్థనగా కాక, పావై వ్రతంలో సమూహంగా చేరమనే సంప్రదాయ ముగింపు వాక్యం.
ఈ పాశురంలో వచ్చే “ఏలోర్”, “పావై” వంటి పదాలకు సంబంధించిన మరిన్ని తెలుగు భాషా గమనికలు లిప్యంతరణ మరియు అనువాద విధానం పేజీలో చూడవచ్చు.
శ్రీవైష్ణవ సంప్రదాయ వ్యాఖ్యానం
ఈ పాశురంలో ఆండాళ్ పరమాత్మ యొక్క పరిపూర్ణాధికారాన్ని, ఆయన కృపకు ముందే లయమయ్యే భక్తుని స్థితిని స్పష్టంగా ప్రతిష్ఠిస్తుంది. గుహలో నిద్రిస్తున్న సింహం మేల్కొని తన సహజ బలంతో ఉద్ధృతంగా లేచే దృశ్యం ద్వారా, స్వామి మేల్కొలుపు భౌతిక చర్యగా కాక, ఆయన సంకల్పం కార్యరూపం దాల్చే క్షణంగా చూపబడుతుంది. ఇక్కడ మేల్కొలుపు అనేది భక్తుని పిలుపుకు స్పందన మాత్రమే కాదు; తన స్వభావ శక్తిని నిర్బంధం లేకుండా వ్యక్తం చేసే స్వాతంత్ర్య ప్రకటన.
ఆ సింహం నిద్ర నుంచి లేచి బయటకు రావడంలో ఉన్న గంభీరత, పరమాత్మ యొక్క సహజ ఐశ్వర్యాన్ని సూచిస్తుంది. ఆయన ఎవరితోనూ ప్రేరేపింపబడడు; అయినా శరణాగతుల పక్షాన స్వయంగా ముందుకు వస్తాడు. ఆలయాన్ని విడిచి, స్వయంగా బయటకు వచ్చి, తగిన సింహాసనంపై ఆసీనుడవడం ద్వారా ఆయన సౌలభ్య గుణం వ్యక్తమవుతుంది. ఇది పరమాధికారానికి విరుద్ధం కాదు; అదే అధికారానికి సహజమైన అనుగ్రహ రూపం.
గోపికలు “మేము వచ్చిన పని”ని ఆయన విచారించాలని కోరడం ద్వారా తమ కర్తృత్వాన్ని పూర్తిగా వదిలిపెడతారు. తమ కోరికను తామే చెప్పుకునే స్థితి కూడా ఆయన అనుమతిపై ఆధారపడి ఉందనే భావం ఇక్కడ దృఢంగా నిలుస్తుంది. వారు ఏ ఫలాన్ని ముందే నిర్దేశించరు; విచారణ కూడా, అనుగ్రహం కూడా ఆయన చిత్తానికే అప్పగిస్తారు. ఇదే అనన్య-శేషత్వ స్థితి.
ఈ పాశురం మొత్తం కైంకర్యానికి సిద్ధమైన శరణాగతి స్వరూపాన్ని చూపిస్తుంది. భక్తుని పక్షాన చేయవలసినది ఒక్కటే – స్వామి స్పందనకు తగిన విధంగా వినయంతో నిలబడడం. “ఏలోర్ ఎంపావాయ్” అనే ముగింపు ద్వారా ఈ స్థితి వ్యక్తిగత అనుభవం కాక, సమూహంగా అనుసరించవలసిన వ్రతాచరణగా స్థిరపడుతుంది.
గద్య రూపంలో భావ సారం
ఈ పాశురంలో పరమాత్మ మేల్కొలుపు గంభీరమైన శక్తి వ్యక్తీకరణగా చిత్రించబడుతుంది. గుహలో నిద్రించిన సింహం ఒక్కసారిగా చలనం పొంది, తన సహజ బలంతో లేచి బయటకు వచ్చే విధానంలా, ఆయన మేల్కొలుపు సహజమైన తేజస్సుతో కూడినదిగా కనిపిస్తుంది. ఆ క్షణంలో ఆయనలోని ఐశ్వర్యం, గౌరవం, ఆధిక్యం అన్నీ ఒకేసారి స్పష్టమవుతాయి.
ఆయన తన ఆలయ పరిధిలోనే సింహాసనంపై ఆసీనుడై, గోపికల సమూహాన్ని స్వయంగా స్వీకరించే స్థితి ఉద్భవిస్తుంది. వారు ఎందుకు వచ్చారో ఆయన స్వయంగా విచారించే దృశ్యం ద్వారా, సమస్త వ్యవహారాల తుది ఆధారం ఆయన చిత్తమేనని స్థిరపడుతుంది. వారి వ్రతాచరణ ఫలితమో, అభ్యర్థనో ముందుకు రాకుండా, సమస్తం ఆయన పరిశీలనకు అప్పగించబడిన స్థితి సహజంగా నిలుస్తుంది.
ఆత్మచింతన (ఐచ్ఛికం)
నేను నా కార్యాన్ని పూర్తిగా ఆయన విచారణకే అప్పగించినప్పుడు, నా అంతరంగం సహజంగా నిశ్చలమవుతుందా?