శ్రీమద్భాగవతం | పారాయణం
స్కంధం ౦౧ | అధ్యాయం ౦౧
నైమిశారణ్యంలో మహర్షుల విచారణ
(శౌనక మహర్షిని ప్రధానంగా చేసుకొని మహర్షులు, కలియుగంలో ధర్మాన్ని స్థిరపరచగల ఉపదేశాన్ని తెలుసుకోవడానికి సూత మహర్షిని ప్రశ్నించుట.)
అధ్యాయ పరిచయం
ప్రథమాధ్యాయంలో శౌనక మహర్షిని ప్రధానంగా చేసుకొని మహర్షులు నైమిశారణ్యంలో సమకూరి, కలియుగంలో జీవులకు శ్రేయస్సును ప్రసాదించగల పరమ మార్గం ఏమిటో తెలుసుకోవాలనే ఉద్దేశంతో సూత మహర్షిని ఆశ్రయిస్తారు. మానవుల ఆయుష్షు క్షీణించడం, ధర్మబలం తగ్గిపోవడం, మనస్సులు విక్షిప్తమవడం వంటి కలియుగ లక్షణాల మధ్య శాశ్వత మంగళాన్ని ప్రసాదించగల సాధనాన్ని వారు అన్వేషిస్తారు.
ఈ విచారణల ద్వారా శ్రీమద్భాగవత ప్రవాహం ప్రారంభమవుతుంది. భక్తి, ధర్మం, పరమసత్య స్వరూపం మరియు శ్రీమన్నారాయణుని మహిమలను వెలుగులోనికి తీసుకువచ్చే దివ్య సంభాషణకు ఈ అధ్యాయం పునాదిగా నిలుస్తుంది.
శ్లోకపాఠం
ప్రథమ స్కంధే ప్రథమోఽధ్యాయః ॥
తేన బ్రహ్మ హృదా య ఆది కవయే ముహ్యంతి యత్ సూరయః ।
తేజో వారిమృదాం యథా వినిమయో యత్ర త్రిసర్గోఽమృషా ।
ధామ్నా స్వేన సదా నిరస్తకుహకం సత్యం పరమ్ ధీమహి ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౧ ॥
వేద్యం వాస్తవమత్ర వస్తు శివదం తాపత్రయోన్మూలనం ।
శ్రీమద్భాగవతే మహామునికృతే కిం వా పరైరీశ్వరః ।
సద్యో హృద్యవరుధ్యతేఽత్ర కృతిభిః శుశ్రూషుభిస్తత్క్షణాత్ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౨ ॥
శుకముఖాదమృతద్రవసంయుతమ్ ।
పిబత భాగవతం రసమాలయం
ముహురహో రసికా భువి భావుకాః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౩ ॥
సత్రం స్వర్గాయ లోకాయ సహస్రసమమాసత ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౪ ॥
సత్కృతం సూతమాసీనం పప్రచ్ఛురిదమాదరాత్ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౫ ॥
త్వయా ఖలు పురాణాని స ఇతిహాసాని చానఘ ।
ఆఖ్యాతాన్యప్యధీతాని ధర్మశాస్త్రాణి యాన్యుత ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౬ ॥
అన్యే చ మునయః సూత పరావరవిదో విదుః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౭ ॥
బ్రూయుః స్నిగ్ధస్య శిష్యస్య గురవో గుహ్యమప్యుత ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౮ ॥
పుంసామేకాంతతః శ్రేయస్తన్నః శంసితుమర్హసి ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౯ ॥
మందాః సుమందమతయో మందభాగ్యా హ్యుపద్రుతాః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౦ ॥
అతః సాధోఽత్ర యత్సారం సముద్ధృత్య మనీషయా ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౧ ॥
దేవక్యాం వసుదేవస్య జాతో యస్య చికీర్షయా ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౨ ॥
యస్యావతారో భూతానాం క్షేమాయ చ భవాయ చ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౩ ॥
తతః సద్యో విముచ్యేత యద్బిభేతి స్వయం భయం ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౪ ॥
సద్యః పునంత్యుపస్పృష్టాః స్వర్ధున్యాపోఽనుసేవయా ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౫ ॥
శుద్ధికామో న శృణుయాద్ యశః కలిమలాపహమ్ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౬ ॥
బ్రూహి నః శ్రద్ధధానానాం లీలయా దధతః కలాః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౭ ॥
లీలా విదధతః స్వైరమ్ ఈశ్వరస్యాత్మమాయయా ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౮ ॥
యచ్చృణ్వతాం రసజ్ఞానాం స్వాదు స్వాదు పదే పదే ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౯ ॥
అతి మర్త్యాని భగవాన్ గూఢః కపటమానుషః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౨౦ ॥
ఆసీనా దీర్ఘసత్రేణ కథాయాం సక్షణా హరేః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౨౧ ॥
కలిం సత్త్వహరం పుంసాం కర్ణధార ఇవార్ణవమ్ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౨౨ ॥
బ్రూహి యోగేశ్వరే కృష్ణే బ్రహ్మణ్యే ధర్మవర్మణి ।
స్వాం కాష్ఠామధునోపేతే ధర్మః కం శరణం గతః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౨౩ ॥
ప్రథమ స్కంధే ప్రథమోఽధ్యాయః ॥
