శ్రీమద్భాగవతం | పారాయణం

స్కంధం ౦౧ | అధ్యాయం ౦౧

నైమిశారణ్యంలో మహర్షుల విచారణ

(శౌనక మహర్షిని ప్రధానంగా చేసుకొని మహర్షులు, కలియుగంలో ధర్మాన్ని స్థిరపరచగల ఉపదేశాన్ని తెలుసుకోవడానికి సూత మహర్షిని ప్రశ్నించుట.)

అధ్యాయ పరిచయం

ప్రథమాధ్యాయంలో శౌనక మహర్షిని ప్రధానంగా చేసుకొని మహర్షులు నైమిశారణ్యంలో సమకూరి, కలియుగంలో జీవులకు శ్రేయస్సును ప్రసాదించగల పరమ మార్గం ఏమిటో తెలుసుకోవాలనే ఉద్దేశంతో సూత మహర్షిని ఆశ్రయిస్తారు. మానవుల ఆయుష్షు క్షీణించడం, ధర్మబలం తగ్గిపోవడం, మనస్సులు విక్షిప్తమవడం వంటి కలియుగ లక్షణాల మధ్య శాశ్వత మంగళాన్ని ప్రసాదించగల సాధనాన్ని వారు అన్వేషిస్తారు.

ఈ విచారణల ద్వారా శ్రీమద్భాగవత ప్రవాహం ప్రారంభమవుతుంది. భక్తి, ధర్మం, పరమసత్య స్వరూపం మరియు శ్రీమన్నారాయణుని మహిమలను వెలుగులోనికి తీసుకువచ్చే దివ్య సంభాషణకు ఈ అధ్యాయం పునాదిగా నిలుస్తుంది.

శ్లోకపాఠం

అథ శ్రీమద్భాగవత పారాయణం ।
ప్రథమ స్కంధే ప్రథమోఽధ్యాయః ॥
 
ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ ॥
 
జన్మాద్యస్య యతోఽన్వయాత్ ఇతరతశ్చార్థేష్వభిజ్ఞః స్వరాట్ ।
తేన బ్రహ్మ హృదా య ఆది కవయే ముహ్యంతి యత్ సూరయః ।
తేజో వారిమృదాం యథా వినిమయో యత్ర త్రిసర్గోఽమృషా ।
ధామ్నా స్వేన సదా నిరస్తకుహకం సత్యం పరమ్ ధీమహి ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౧ ॥
ధర్మః ప్రోజ్ఝితకైతవోఽత్ర పరమో నిర్మత్సరాణాం సతామ్ ।
వేద్యం వాస్తవమత్ర వస్తు శివదం తాపత్రయోన్మూలనం ।
శ్రీమద్భాగవతే మహామునికృతే కిం వా పరైరీశ్వరః ।
సద్యో హృద్యవరుధ్యతేఽత్ర కృతిభిః శుశ్రూషుభిస్తత్క్షణాత్ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౨ ॥
నిగమకల్పతరోర్గలితం ఫలం
శుకముఖాదమృతద్రవసంయుతమ్ ।
పిబత భాగవతం రసమాలయం
ముహురహో రసికా భువి భావుకాః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౩ ॥
నైమిషేఽనిమిషక్షేత్రే ఋషయః శౌనకాదయః ।
సత్రం స్వర్గాయ లోకాయ సహస్రసమమాసత ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౪ ॥
త ఏకదా తు మునయః ప్రాతర్హుతహుతాగ్నయః ।
సత్కృతం సూతమాసీనం పప్రచ్ఛురిదమాదరాత్ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౫ ॥
(ఋషయ ఊచుః)
త్వయా ఖలు పురాణాని స ఇతిహాసాని చానఘ ।
ఆఖ్యాతాన్యప్యధీతాని ధర్మశాస్త్రాణి యాన్యుత ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౬ ॥
యాని వేదవిదాం శ్రేష్ఠో భగవాన్ బాదరాయణః ।
అన్యే చ మునయః సూత పరావరవిదో విదుః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౭ ॥
వేత్థ త్వం సౌమ్య తత్ సర్వం తత్త్వతస్తదనుగ్రహాత్ ।
బ్రూయుః స్నిగ్ధస్య శిష్యస్య గురవో గుహ్యమప్యుత ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౮ ॥
తత్ర తత్రాంజసాయుష్మన్ భవతా యద్వినిశ్చితమ్ ।
పుంసామేకాంతతః శ్రేయస్తన్నః శంసితుమర్హసి ॥
॥ ౦౧.౦౧.౦౯ ॥
ప్రాయేణాల్పాయుషః సభ్య కలావస్మిన్ యుగే జనాః ।
మందాః సుమందమతయో మందభాగ్యా హ్యుపద్రుతాః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౦ ॥
భూరీణి భూరికర్మాణి శ్రోతవ్యాని విభాగశః ।
అతః సాధోఽత్ర యత్సారం సముద్ధృత్య మనీషయా ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౧ ॥
సూత జానాసి భద్రం తే భగవాన్ సాత్వతాం పతిః ।
దేవక్యాం వసుదేవస్య జాతో యస్య చికీర్షయా ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౨ ॥
తన్నః శుశ్రూషమాణానాం అర్హస్యంగానువర్ణితుమ్ ।
యస్యావతారో భూతానాం క్షేమాయ చ భవాయ చ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౩ ॥
ఆపన్నః సంసృతిం ఘోరాం యన్నామ వివశో గృణన్ ।
తతః సద్యో విముచ్యేత యద్బిభేతి స్వయం భయం ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౪ ॥
యత్ పాదసంశ్రయాః సూత మునయః ప్రశమాయనాః ।
సద్యః పునంత్యుపస్పృష్టాః స్వర్ధున్యాపోఽనుసేవయా ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౫ ॥
కో వా భగవతస్తస్య పుణ్యశ్లోకేడ్య కర్మణః ।
శుద్ధికామో న శృణుయాద్ యశః కలిమలాపహమ్ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౬ ॥
తస్య కర్మాణ్యుదారాణి పరిగీతాని సూరిభిః ।
బ్రూహి నః శ్రద్ధధానానాం లీలయా దధతః కలాః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౭ ॥
అథాఖ్యాహి హరేః ధీమన్ అవతారకథాః శుభాః ।
లీలా విదధతః స్వైరమ్ ఈశ్వరస్యాత్మమాయయా ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౮ ॥
వయం తు న వితృప్యామ ఉత్తమశ్లోక విక్రమే ।
యచ్చృణ్వతాం రసజ్ఞానాం స్వాదు స్వాదు పదే పదే ॥
॥ ౦౧.౦౧.౧౯ ॥
కృతవాన్ కిల కర్మాణి సహ రామేణ కేశవః ।
అతి మర్త్యాని భగవాన్ గూఢః కపటమానుషః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౨౦ ॥
కలిమాగతమాజ్ఞాయ క్షేత్రేఽస్మిన్ వైష్ణవే వయమ్ ।
ఆసీనా దీర్ఘసత్రేణ కథాయాం సక్షణా హరేః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౨౧ ॥
త్వం నః సందర్శితో ధాత్రా దుస్తరం నిస్తితీర్షతామ్ ।
కలిం సత్త్వహరం పుంసాం కర్ణధార ఇవార్ణవమ్ ॥
॥ ౦౧.౦౧.౨౨ ॥

బ్రూహి యోగేశ్వరే కృష్ణే బ్రహ్మణ్యే ధర్మవర్మణి ।
స్వాం కాష్ఠామధునోపేతే ధర్మః కం శరణం గతః ॥
॥ ౦౧.౦౧.౨౩ ॥

ఇతి శ్రీమద్భాగవతే మహా పురాణే పారమహంస్యాం సంహితాయామ్ ।
ప్రథమ స్కంధే  ప్రథమోఽధ్యాయః ॥

ఇతర పఠన మార్గాలు | స్కంధం ౦౧ | అధ్యాయం ౦౧

Scroll to Top