శ్రీమద్భగవద్గీతా అధ్యయనం
అధ్యాయం ౧౨ | భక్తియోగము
(భక్తి యొక్క స్వరూపం, మార్గం, మరియు పరమానందానికి దారి చూపు ఉపదేశం)
శ్రీకృష్ణుడు ఇక్కడ అర్జునునికి భక్తి యొక్క మహిమను స్పష్టంగా తెలియజేస్తాడు. నిరాకార బ్రహ్మాన్ని ధ్యానించువారికన్నా, సాకారంగా భగవంతునిపై ప్రేమతో, విశ్వాసంతో, అనన్యభక్తితో మనస్సును నిలిపేవారు సులభంగా ఆయనను చేరుకుంటారని ఆయన ఉపదేశిస్తాడు. ఈ అధ్యాయం భక్తిని ఒక సులభమైన, కానీ అత్యున్నత మార్గంగా స్థాపిస్తుంది.
అనన్యభక్తితో, తనలోనే మనస్సును నిలిపిన భక్తుడు భగవంతునికి అత్యంత ప్రియుడు. అలాంటి భక్తుడు సమత్వబుద్ధితో, అహంకారరహితంగా, ద్వేషరహితంగా, శాంతితో జీవిస్తాడు. భక్తుని లక్షణాలు ఇక్కడ విస్తారంగా వివరించబడుతూ, భక్తి కేవలం భావన కాక, జీవన విధానమని తెలియజేస్తుంది.
“అనన్యభక్తి ద్వారా, సులభమైన మార్గంలోనే పరమాత్మను చేరుకోవచ్చు; ప్రేమతో నిండిన హృదయమే భగవంతుని నిజమైన ఆలయం.”
శ్లోకపాఠం
(అర్జున ఉవాచ)
ఏవం సతతయుక్తా యే భక్తాః త్వాం పర్యుపాసతే ।
యే చ అపి అక్షరం అవ్యక్తం తేషాం కే యోగవిత్తమాః ॥
॥ ౧౨.౦౧ ॥
పదం - పదార్థం
అర్జున ఉవాచ : అర్జునుడు పలికెను, ఏవం : ఈ విధముగా, సతతయుక్తాః : ఎల్లప్పుడూ యుక్తులై ఉన్నవారు, యే : ఎవరైతే, భక్తాః : భక్తులు, త్వాం : నిన్ను, పర్యుపాసతే : సమీపంగా ఉపాసించుదురు, యే చ అపి : మరియు ఎవరైతే, అక్షరం : నశించనిది, అవ్యక్తం : అవ్యక్త స్వరూపము, తేషాం : వారిలో, కే : ఎవరు, యోగవిత్తమాః : యోగంలో శ్రేష్ఠులు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
(అర్జునుడు పలికెను)
ఈ విధంగా ఎల్లప్పుడూ నిన్నే అనన్యభక్తితో ఉపాసించువారు ఒకవైపు, అవ్యక్తమైన అక్షర తత్త్వాన్ని ఉపాసించువారు మరోవైపు ఉన్నారు; వీరిలో యోగంలో శ్రేష్ఠులు ఎవరు?
శ్లోకపాఠం
(శ్రీభగవానువాచ)
మయ్యావేశ్య మనో యే మాం నిత్యయుక్తా ఉపాసతే ।
శ్రద్ధయా పరయోపేతాః తే మే యుక్తతమా మతాః ॥
॥ ౧౨.౦౨ ॥
పదం - పదార్థం
శ్రీభగవానువాచ : శ్రీభగవానుడు పలికెను, మయి ఆవేశ్య : నాయందు స్థిరపరచి, మనః : మనస్సును, యే : ఎవరైతే, మాం : నన్ను, నిత్యయుక్తాః : ఎల్లప్పుడూ యుక్తులై, ఉపాసతే : ఉపాసించుదురు, శ్రద్ధయా : శ్రద్ధతో, పరయా ఉపేతాః : పరమమైనదితో యుక్తులై, తే : వారు, మే : నాకు, యుక్తతమాః : అత్యంత యోగులు, మతాః : భావింపబడుదురు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
(శ్రీభగవానుడు పలికెను)
ఎవరైతే మనస్సును నాయందే స్థిరపరచి, ఎల్లప్పుడూ నన్నే ఉపాసించుచు, పరమమైన శ్రద్ధతో యుక్తులై ఉంటారో, వారు నాకు అత్యంత యోగులు అని భావింపబడుదురు.
శ్లోకపాఠం
యే త్వక్షరమనిర్దేశ్యం అవ్యక్తం పర్యుపాసతే ।
సర్వత్రగమచింత్యం చ కూటస్థమచలం ధ్రువమ్ ॥
॥ ౧౨.౦౩ ॥
పదం - పదార్థం
యే తు : ఎవరైతే అయితే, అక్షరం : నశించనిది, అనిర్దేశ్యం : నిర్వచించలేనిది, అవ్యక్తం : అవ్యక్త స్వరూపము, పర్యుపాసతే : సమీపంగా ఉపాసించుదురు, సర్వత్రగమ్ : సమస్తములో వ్యాపించినది, అచింత్యం : ఆలోచనకు అందనిది, చ : మరియు, కూటస్థమ్ : స్థిరంగా ఉండునది, అచలం : కదలని, ధ్రువమ్ : నిత్యమైనది
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఎవరైతే నశించని, నిర్వచించలేని, అవ్యక్తమైన స్వరూపాన్ని ఉపాసించుదురో, అది సమస్తములో వ్యాపించినది, ఆలోచనకు అందనిది, స్థిరమైనది, కదలని, నిత్యమైనది అని భావించబడును.
శ్లోకపాఠం
సన్నియమ్యేంద్రియగ్రామం సర్వత్ర సమబుద్ధయః ।
తే ప్రాప్నువంతి మామేవ సర్వభూతహితే రతాః ॥
॥ ౧౨.౦౪ ॥
పదం - పదార్థం
సన్నియమ్య : సమ్యక్ నియంత్రించి, ఇంద్రియగ్రామం : ఇంద్రియ సమూహాన్ని, సర్వత్ర : సమస్తములో, సమబుద్ధయః : సమత్వబుద్ధి కలవారు, తే : వారు, ప్రాప్నువంతి : చేరుదురు, మామ్ ఏవ : నన్నే, సర్వభూతహితే : సమస్త భూతముల హితములో, రతాః : ఆసక్తి కలవారు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఇంద్రియ సమూహాన్ని సమ్యక్ నియంత్రించి, సమస్తములో సమత్వబుద్ధి కలిగి, సమస్త భూతముల హితములో ఆసక్తి కలవారు వారు నన్నే చేరుదురు.
శ్లోకపాఠం
క్లేశోఽధికతరస్తేషామ్ అవ్యక్తాసక్తచేతసామ్ ।
అవ్యక్తా హి గతిర్దుఃఖం దేహవద్భిరవాప్యతే ॥
॥ ౧౨.౦౫ ॥
పదం - పదార్థం
క్లేశః : కష్టం, అధికతరః : అత్యధికమైనది, తేషాం : వారికీ, అవ్యక్తాసక్తచేతసామ్ : అవ్యక్తమునందు ఆసక్తి కలిగిన మనస్సు గలవారికి, అవ్యక్తా : అవ్యక్తమైనది, హి : నిశ్చయంగా, గతిః : గమ్యం, దుఃఖమ్ : కష్టముతో, దేహవద్భిః : శరీరముతో కూడినవారిచే, అవాప్యతే : పొందబడును
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
అవ్యక్తమునందు ఆసక్తి కలిగిన మనస్సు గలవారికి కష్టం అత్యధికమై యుండును; అవ్యక్తమైన గమ్యం శరీరముతో కూడినవారిచే కష్టముతోనే పొందబడును.
శ్లోకపాఠం
యే తు సర్వాణి కర్మాణి మయి సన్న్యస్య మత్పరాః ।
అనన్యేనైవ యోగేన మాం ధ్యాయంత ఉపాసతే ॥
॥ ౧౨.౦౬ ॥
పదం - పదార్థం
యే తు : ఎవరైతే అయితే, సర్వాణి కర్మాణి : సమస్త కర్మలను, మయి సన్న్యస్య : నాయందు సమర్పించి, మత్పరాః : నన్నే పరమంగా భావించి, అనన్యేన ఏవ యోగేన : అనన్యమైన యోగముతోనే, మాం : నన్ను, ధ్యాయంతః : ధ్యానించుచు, ఉపాసతే : ఉపాసించుదురు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఎవరైతే సమస్త కర్మలను నాయందే సమర్పించి, నన్నే పరమంగా భావించి, అనన్యయోగముతో నన్ను ధ్యానించుచు ఉపాసించుదురో…
శ్లోకపాఠం
తేషామ్ అహమ్ సముద్ధర్తా మృత్యుసంసారసాగరాత్ ।
భవామి నచిరాత్ పార్థ మయ్యావేశితచేతసామ్ ॥
॥ ౧౨.౦౭ ॥
పదం - పదార్థం
తేషామ్ : వారిని, అహమ్ : నేను, సముద్ధర్తా : ఉద్ధరించువాడు, మృత్యుసంసారసాగరాత్ : జననమరణ సంసారసముద్రమునుండి, భవామి : అవుతాను, నచిరాత్ : ఆలస్యం లేకుండా, పార్థ : ఓ అర్జునా, మయి ఆవేశితచేతసామ్ : నాయందు స్థిరపరచిన మనస్సు కలవారికి
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఓ అర్జునా, నాయందే మనస్సును స్థిరపరచిన వారిని నేను ఆలస్యం లేకుండా జననమరణ సంసార సముద్రమునుండి ఉద్ధరించువాడనై అవుతాను.
శ్లోకపాఠం
మయ్యేవ మన ఆధ్యత్స్వ మయి బుద్ధిం నివేశయ ।
నివసిష్యసి మయ్యేవ అత ఊర్ధ్వం న సంశయః ॥
॥ ౧౨.౦౮ ॥
పదం - పదార్థం
మయి ఏవ : నాయందే, మనః ఆధ్యత్స్వ : మనస్సును నిలిపి ఉంచుము, మయి : నాయందు, బుద్ధిం : బుద్ధిని, నివేశయ : స్థాపించుము, నివసిష్యసి : నివసించెదవు, మయి ఏవ : నాయందే, అతః ఊర్ధ్వం : దీనికంటే తరువాత, న : కాదు, సంశయః : సందేహము
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
నీ మనస్సును నాయందే నిలిపి ఉంచుము; నీ బుద్ధిని నాయందే స్థాపించుము. అప్పుడు నీవు నాయందే నివసించెదవు; దీనిలో ఏ సందేహమూ లేదు.
శ్లోకపాఠం
అథ చిత్తం సమాధాతుం న శక్నోషి మయి స్థిరమ్ ।
అభ్యాసయోగేన తతః మాం ఇచ్ఛాప్తుం ధనంజయ ॥
॥ ౧౨.౦౯ ॥
పదం - పదార్థం
అథ : అయితే, చిత్తం : మనస్సును, సమాధాతుం : స్థిరపరచుటకు, న శక్నోషి : చేయలేకపోతే, మయి స్థిరమ్ : నాయందు స్థిరంగా, అభ్యాసయోగేన : అభ్యాసయోగముతో, తతః : అప్పుడు, మాం : నన్ను, ఇచ్ఛ : కోరుము, ఆప్తుం : పొందుటకు, ధనంజయ : ఓ అర్జునా
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
అయితే, నీ మనస్సును నాయందు స్థిరంగా నిలిపి ఉంచలేకపోతే, అభ్యాసయోగముతో నన్ను పొందుటకు ప్రయత్నించుము, ఓ అర్జునా.
శ్లోకపాఠం
అభ్యాసేఽప్యసమర్థోఽసి మత్కర్మపరమో భవ ।
మదర్థమపి కర్మాణి కుర్వన్ సిద్ధిమవాప్స్యసి ॥
॥ ౧౨.౧౦ ॥
పదం - పదార్థం
అభ్యాసే అపి అసమర్థః అసి : అభ్యాసములో కూడా సమర్థుడవు కాకపోతే, మత్కర్మపరమః భవ : నా కోసం చేయు కర్మలలో నిమగ్నుడవు కావు, మదర్థమ్ అపి : నా కొరకు అయినా, కర్మాణి : కర్మలను, కుర్వన్ : చేయుచు, సిద్ధిమ్ : సిద్ధిని, అవాప్స్యసి : పొందుదువు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
అభ్యాసములో కూడా సమర్థుడవు కాకపోతే, నా కోసం చేయు కర్మలలో నిమగ్నుడవు కావు; నా కొరకు అయినా కర్మలను చేయుచు, నీవు సిద్ధిని పొందుదువు.
శ్లోకపాఠం
అథైతదప్యశక్తోఽసి కర్తుం మద్యోగమాశ్రితః ।
సర్వకర్మఫలత్యాగం తతః కురు యతాత్మవాన్ ॥
॥ ౧౨.౧౧ ॥
పదం - పదార్థం
అథ : అయితే, ఏతత్ అపి : ఇదికూడా, అశక్తః అసి : చేయలేనివాడవైతే, కర్తుం : చేయుటకు, మద్యోగమ్ ఆశ్రితః : నా యోగమును ఆశ్రయించి, సర్వకర్మఫలత్యాగమ్ : సమస్త కర్మఫలాలను త్యజించుట, తతః : అప్పుడు, కురు : చేయుము, యతాత్మవాన్ : నియంత్రిత మనస్సు కలవాడై
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
అయితే, దీనిని కూడా చేయలేనివాడవైతే, నా యోగమును ఆశ్రయించి, సమస్త కర్మఫలాలను త్యజించుటను చేయుము, నియంత్రిత మనస్సు కలవాడై.
శ్లోకపాఠం
శ్రేయో హి జ్ఞానమభ్యాసాత్ జ్ఞానాద్ ధ్యానం విశిష్యతే ।
ధ్యానాత్ కర్మఫలత్యాగః త్యాగాచ్ఛాంతిరనంతరం ॥
॥ ౧౨.౧౨ ॥
పదం - పదార్థం
శ్రేయః హి : శ్రేయస్సు నిశ్చయంగా, జ్ఞానం : జ్ఞానం, అభ్యాసాత్ : అభ్యాసముకన్నా, జ్ఞానాత్ : జ్ఞానముకన్నా, ధ్యానం : ధ్యానం, విశిష్యతే : శ్రేష్ఠముగా నిలుస్తుంది, ధ్యానాత్ : ధ్యానముకన్నా, కర్మఫలత్యాగః : కర్మఫల త్యాగం, త్యాగాత్ : త్యాగముకన్నా, శాంతిః : శాంతి, అనంతరం : వెంటనే లభించును
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
అభ్యాసముకన్నా జ్ఞానం శ్రేయస్కరము; జ్ఞానముకన్నా ధ్యానం శ్రేష్ఠము; ధ్యానముకన్నా కర్మఫల త్యాగము శ్రేష్ఠము; త్యాగముచేత వెంటనే శాంతి లభించును.
శ్లోకపాఠం
అద్వేష్టా సర్వభూతానాం మైత్రః కరుణ ఏవ చ ।
నిర్మమో నిరహంకారః సమదుఃఖసుఖః క్షమీ ॥
॥ ౧౨.౧౩ ॥
పదం - పదార్థం
అద్వేష్టా : ద్వేషం లేనివాడు, సర్వభూతానాం : సమస్త భూతముల పట్ల, మైత్రః : మైత్రీభావము కలవాడు, కరుణః ఏవ చ : కరుణ గలవాడు కూడా, నిర్మమః : మమకారం లేనివాడు, నిరహంకారః : అహంకారం లేనివాడు, సమదుఃఖసుఖః : సుఖదుఃఖములలో సమత్వం కలవాడు, క్షమీ : క్షమాశీలి
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
సమస్త భూతముల పట్ల ద్వేషం లేని వాడు, మైత్రీభావము మరియు కరుణ గలవాడు, మమకారం లేని వాడు, అహంకారం లేని వాడు, సుఖదుఃఖములలో సమత్వం కలవాడు, క్షమాశీలి అయిన వాడు…
శ్లోకపాఠం
సంతుష్టః సతతం యోగీ యతాత్మా దృఢనిశ్చయః ।
మయ్యర్పితమనోబుద్ధిః యో మద్భక్తః స మే ప్రియః ॥
॥ ౧౨.౧౪ ॥
పదం - పదార్థం
సంతుష్టః : సంతోషంగా ఉండువాడు, సతతం : ఎల్లప్పుడూ, యోగీ : యోగి, యతాత్మా : నియంత్రిత మనస్సు కలవాడు, దృఢనిశ్చయః : దృఢమైన నిశ్చయము గలవాడు, మయి అర్పిత మనోబుద్ధిః : నాయందే సమర్పించిన మనస్సు మరియు బుద్ధి గలవాడు, యః : ఎవరైతే, మత్ భక్తః : నా భక్తుడు, సః : అతడు, మే : నాకు, ప్రియః : ప్రియుడు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఎవరైతే ఎల్లప్పుడూ సంతోషంగా ఉండి, యోగిగా, నియంత్రిత మనస్సు కలిగి, దృఢమైన నిశ్చయముతో, తన మనస్సు మరియు బుద్ధిని నాయందే సమర్పించి ఉంటాడో, అటువంటి నా భక్తుడు నాకు ప్రియుడు.
శ్లోకపాఠం
యస్మాన్నోద్విజతే లోకో లోకాన్నోద్విజతే చ యః ।
హర్షామర్షభయోద్వేగైః ముక్తో యః స చ మే ప్రియః ॥
॥ ౧౨.౧౫ ॥
పదం - పదార్థం
యస్మాత్ : ఎవని వలన, న ఉద్విజతే : భయపడరు, లోకః : లోకం, లోకాత్ : లోకమువలన, న ఉద్విజతే : భయపడడు, చ : మరియు, యః : ఎవరైతే, హర్షామర్షభయోద్వేగైః : ఆనందం, అసూయ, భయం, కలవరములతో, ముక్తః : విముక్తుడై, యః : ఎవరైతే, సః : అతడు, చ : మరియు, మే : నాకు, ప్రియః : ప్రియుడు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఎవని వలన లోకం భయపడదో, ఎవడు లోకమువలన భయపడడో, ఆనందం, అసూయ, భయం, కలవరముల నుండి విముక్తుడై ఉన్నవాడు – అటువంటి వాడు నాకు ప్రియుడు
శ్లోకపాఠం
అనపేక్షః శుచిర్దక్షః ఉదాసీనో గతవ్యథః ।
సర్వారంభపరిత్యాగీ యో మద్భక్తః స మే ప్రియః ॥
॥ ౧౨.౧౬ ॥
పదం - పదార్థం
అనపేక్షః : ఆశలు లేనివాడు, శుచిః : శుద్ధుడు, దక్షః : చురుకైనవాడు, ఉదాసీనః : అసక్తుడై ఉండువాడు, గతవ్యథః : బాధలు దాటినవాడు, సర్వారంభపరిత్యాగీ : సమస్త ఆరంభములను త్యజించినవాడు, యః : ఎవరైతే, మత్ భక్తః : నా భక్తుడు, సః : అతడు, మే : నాకు, ప్రియః : ప్రియుడు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఎవరైతే ఆశలు లేనివాడై, శుద్ధుడై, చురుకుగా ఉండి, అసక్తుడై, బాధలను దాటి, సమస్త ఆరంభములను త్యజించి ఉంటాడో, అటువంటి నా భక్తుడు నాకు ప్రియుడు.
శ్లోకపాఠం
యో న హృష్యతి న ద్వేష్టి న శోచతి న కాంక్షతి ।
శుభాశుభపరిత్యాగీ భక్తిమాన్యః స మే ప్రియః ॥
॥ ౧౨.౧౭ ॥
పదం - పదార్థం
యః : ఎవరైతే, న హృష్యతి : ఆనందించడు, న ద్వేష్టి : ద్వేషించడు, న శోచతి : శోకించడు, న కాంక్షతి : ఆశపడడు, శుభాశుభపరిత్యాగీ : శుభాశుభములను త్యజించినవాడు, భక్తిమాన్ యః : భక్తి గలవాడు, సః : అతడు, మే : నాకు, ప్రియః : ప్రియుడు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఎవరైతే ఆనందించడు, ద్వేషించడు, శోకించడు, ఆశపడడు, శుభాశుభములను త్యజించి, భక్తి గలవాడై ఉంటాడో, అటువంటి వాడు నాకు ప్రియుడు.
శ్లోకపాఠం
సమః శత్రౌ చ మిత్రే చ తథా మానాపమానయోః ।
శీతోష్ణసుఖదుఃఖేషు సమః సంగవివర్జితః ॥
॥ ౧౨.౧౮ ॥
పదం - పదార్థం
సమః : సమత్వముగలవాడు, శత్రౌ : శత్రువుపట్ల, చ : మరియు, మిత్రే : మిత్రునిపట్ల, చ : మరియు, తథా : అలాగే, మానాపమానయోః : గౌరవం మరియు అవమానములలో, శీతోష్ణసుఖదుఃఖేషు : చలి, వేడి, సుఖం, దుఃఖములలో, సమః : సమత్వముగలవాడు, సంగవివర్జితః : ఆసక్తి రహితుడు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
శత్రువుపట్ల మరియు మిత్రునిపట్ల సమత్వముగలవాడు, గౌరవం మరియు అవమానములలో కూడా సమంగా ఉండి, చలి, వేడి, సుఖం, దుఃఖములలో సమత్వంతో ఉండి, ఆసక్తి రహితుడై ఉన్నవాడు…
శ్లోకపాఠం
తుల్యనిందాస్తుతిర్మౌనీ సంతుష్టో యేన కేనచిత్ ।
అనికేతః స్థిరమతిః భక్తిమాన్మే ప్రియో నరః ॥
॥ ౧౨.౧౯ ॥
పదం - పదార్థం
తుల్యనిందాస్తుతిః : నిందా మరియు స్తుతి సమముగా భావించువాడు, మౌనీ : మౌనముగలవాడు, సంతుష్టః : సంతోషంగా ఉండువాడు, యేన కేనచిత్ : ఏదితోనైనా, అనికేతః : స్థిర నివాసం లేనివాడు, స్థిరమతిః : స్థిరమైన బుద్ధి కలవాడు, భక్తిమాన్ : భక్తి గలవాడు, మే : నాకు, ప్రియః : ప్రియుడు, నరః : మనిషి
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
నిందా మరియు స్తుతిని సమముగా భావించువాడు, మౌనముగలవాడు, ఏదితోనైనా సంతోషంగా ఉండువాడు, స్థిర నివాసం లేనివాడు, స్థిరమైన బుద్ధి కలిగి భక్తి గలవాడైన మనిషి నాకు ప్రియుడు.
శ్లోకపాఠం
యే తు ధర్మ్యామృతమిదం యథోక్తం పర్యుపాసతే ।
శ్రద్ధధానా మత్పరమా భక్తాస్తేऽతీవ మే ప్రియాః ॥
॥ ౧౨.౨౦ ॥
పదం - పదార్థం
యే తు : ఎవరైతే అయితే, ధర్మ్యామృతమ్ ఇదమ్ : ఈ ధర్మమయమైన అమృతము, యథా ఉక్తమ్ : యథావిధిగా చెప్పబడినట్లు, పర్యుపాసతే : సమీపంగా ఉపాసించుదురు, శ్రద్ధధానాః : శ్రద్ధ గలవారు, మత్ పరమాః : నన్నే పరమంగా భావించువారు, భక్తాః : భక్తులు, తే : వారు, అతీవ : అత్యంతంగా, మే : నాకు, ప్రియాః : ప్రియులు
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఎవరైతే ఈ ధర్మమయమైన అమృతాన్ని యథావిధిగా చెప్పబడినట్లు ఉపాసించుచు, శ్రద్ధగలవారై, నన్నే పరమంగా భావించువారో, అటువంటి భక్తులు నాకు అత్యంత ప్రియులు.
అధ్యాయ సమాప్తి శ్లోకపాఠం
ఇతి శ్రీమద్భగవద్గీతాసు ఉపనిషత్సు బ్రహ్మవిద్యాయాం ।
యోగశాస్త్రే శ్రీకృష్ణార్జునసంవాదే భక్తియోగో నామ ద్వాదశోఽధ్యాయః ॥
పదం - పదార్థం
ఇతి : ఈ విధముగా, శ్రీమద్భగవద్గీతాసు : శ్రీమద్భగవద్గీతలలో, ఉపనిషత్సు : ఉపనిషత్తులలో, బ్రహ్మవిద్యాయాం : బ్రహ్మవిద్యలో, యోగశాస్త్రే : యోగశాస్త్రములో, శ్రీకృష్ణార్జునసంవాదే : శ్రీకృష్ణుడు మరియు అర్జునుని సంభాషణలో, భక్తియోగః నామ : భక్తియోగము అనే, ద్వాదశః అధ్యాయః : ద్వాదశమ అధ్యాయము
యథాతథ తెలుగు అనువాదం
ఈ విధముగా, ఉపనిషత్తులలోని బ్రహ్మవిద్య మరియు యోగశాస్త్రమైన శ్రీకృష్ణుడు మరియు అర్జునుని సంభాషణలో “భక్తియోగము” అనే ద్వాదశమ అధ్యాయము సమాప్తమైంది.
“భక్తి మార్గంలో స్థిరమైన హృదయం, పరమాత్మ సాన్నిధ్యానుభూతిగా వికసిస్తుంది.”